Wednesday, September 8, 2010

Συναυλία με τον κωφό τραγουδοποιό Signmark στην Αθήνα (11/9)

H «ΔΡΩ» παρουσιάζει για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό το Signmark, στις 11 Σεπτεμβρίου 2010 και ώρα 22:00, στο Gagarin 205, οδός Λιοσίων 205, Αθήνα


Ο Φινλανδός Signmark (http://signmark.biz) γεννήθηκε κωφός, είναι τραγουδοποιός Hip-Hop και Rap.


Έγινε ο πρώτος κωφός τραγουδοποιός που υπέγραψε συμβόλαιο με δισκογραφική εταιρεία. Κυκλοφόρησε το πρώτο hip-hop DVD νοηματικής γλώσσας το 2006 (album «Signmark») και υπέγραψε συμβόλαιο με την Warner Music. Πέρυσι του έγινε πρόταση να εκπροσωπήσει την Φινλανδία στη Eurovision. Έγινε έμπνευση και παράδειγμα σε Αμερική, Ευρώπη και τώρα, στην Ελλάδα. O Signmark στη συναυλία της Αθήνας θα τραγουδήσει στην Αμερικανική Νοηματική Γλώσσα και ο παρτενέρ του ακούων τραγουδιστής και συν-συνθέτης Brandon θα τραγουδήσει στην Αγγλική Γλώσσα. Μαζί με το Signmark θα εμφανιστούν και Έλληνες νέοι κωφοί καλλιτέχνες, οι οποίοι κάνουν τα πρώτα τους βήματα στην τέχνη. Άλλες παράλληλες εκδηλώσεις, θα είναι η προβολή της 12λεπτης ταινίας του Olly Rilley «Born Without a Beat» και έκθεση έργων τέχνης καλλιτεχνών με αναπηρία στο foyer.


Ο χώρος είναι προσβάσιμος για χρήστες αναπηρικού αμαξιδίου και την ημέρα της συναυλίας θα διαθέτει και προσβάσιμες εξωτερικές τουαλέτες στο πλάι του συναυλιακού χώρου.

Προπώληση εισιτηρίων: καταστήματα ΜΕΤΡΟΠΟΛΙΣ, I-TICKET και ΠΟΛΥΧΩΡΟΣ ΚΙΒΩΤΟΣ (Αιτωλίας 3 & Μεσογείων, Αμπελόκηποι, ισόγειο, από 16 Αυγούστου, ΔΕ-ΠΑ, ώρες 5-9 μ.μ.)

Τιμή εισητηριου: 10 ευρω

Σχόλιο LLS
Θέληση, επινοητικότητα,αντεπίθεση,τεχνολογία,τέχνη,ευαισθησία,θραύση του πιο φυσικού αυτονόητου .Τι παραπάνω σημαίνει αριστερά τον 21 αιώνα;

Friday, September 3, 2010

Τερατογενέσεις σε ένα κόσμο χωρίς Αλήθεια

Το είδαμε και αυτό


Ένας υποτιθέμενος πρωτοποριακός καλλιτέχνης που απολαμβάνει αυτές τις γνώριμες αριστεροδεξιές συναινέσεις που υλοποιούνται με προνομιακές προσβάσεις σε μεγάλες εκθέσεις κρατικής προστασίας, προβαίνει σε μια δήλωση προερχόμενη από το κοινωνικό στερεότυπο στρατοπέδου.

Όποια «κουνιέται» τα θέλει κατά βάθος και άρα ο εκάστοτε βιαστής νομιμοποιείται να επέμβει γιατί εκπληρώνει τον αδήλωτο πόθο της λεγάμενης.

Τώρα αν το «κουνιέμαι» σημαίνει για κανένα κάφρο κάνω τηλεοπτικές εκπομπές ταξιδιών στην ΝΕΤ, και άρα καμιά δεκαριά ζωντόβολα ορμήσουν στην Μάνια και την πάρουν καμία παρτούζα χωρίς την θέληση της δεν περνάει από του μυαλό του καλλιτέχνη. Γιατί ως κλασσικός υπερσυντηρητικός αντιλαμβάνεται το ερωτικό νεύμα μπλοκαρισμένο στους κώδικες της προγιαγιάς του, και την ανταπόκριση σε αυτό με κώδικες Ταλιμπάν. Όπως τα βρήκαμε έτσι θα τα αφήσουμε, σιγά μην κάνουμε και αλλαγές στους τρόπους κοινωνικής συνεύρεσης.

Η δηλώσεις του ρυπαρού καλλιτέχνη, θα κοσμούν από εδώ και πέρα τον υπερασπιστικό λόγο όλων των δικηγόρων υπερασπιστών βιαστών ,δηλαδή του 2 % που τολμά να φτάσει στα δικαστήρια, και με την έννοια αυτή θα εξασφαλίσει την αθανασία και υστεροφημία που ίσως η τέχνη του δεν θα μπορέσει να εξασφαλίσει.

Αν ξεπεράσουμε τον χονδροειδή σεξισμό του λιγούρη ξεπεσμένου ζωγράφου, που προέρχεται απ’ ευθείας από το ΕΑΤ ΕΣΑ όπου κάποτε σε άλλους κάφρους η πολιτική στράτευση γυναικών ήταν «κουμουνισμός» και ως γνωστόν οι «κουμουνίστριες» τα κάνουν όλα και άρα πράττουμε αναλόγως, ο καλλιτέχνης έβαλε και μια ουρά για να προσδώσει και ένα κύρος στην γνώμη του.

Η «ουρά» ήταν ότι ο βιαστής είναι τουλάχιστον διαχειριστής μιας υπερχειλίζουσας μιας επιθυμίας ,σε αντίθεση με ένα κόσμο κατασταλμένης ή και ανύπαρκτης επιθυμίας. Είναι προτιμότερος ο βιασμός από την ασεξουαλική αφασία. Έτσι το ζήτημα γίνεται αισθητικό γιατί ο καλλιτέχνης αισθάνεται ασφυξία σε ένα περιβάλλον υποτιθέμενης ανυπαρξίας επιθυμιών και προτιμά την παραδρομή της βίαιης εκφοράς της επιθυμίας παρά την κενότητα.

Η απόρριψη της δήλωσης του αυνανιστή καλλιτέχνη έγινε ήδη από πολλούς και πολλές. Βέβαια τέτοια ζητήματα γίνονται σε μια πνιγηρή κοινωνική ατμόσφαιρα στερεοτύπων όπου με την καθοδήγηση της TV τα περί των φύλλων, ευρίσκονται στην ελληνική κοινωνία στο επίπεδο του 50. Βιολογισμός του κερατά, καθορισμένοι ρόλοι με αφέντες και δούλες, αντρικές και γυναικείες δουλειές, παντελόνια και φουστάνια ως σύμβολα ανδρείας, και άχραντη ιερότητα της πυρηνικής οικογένειας. Ευτυχώς που η μονοτονία σπάει με την μεγαλύτερη αποδοχή της ομοφυλοφιλίας που όμως γίνεται ως εμπλουτισμός του υφιστάμενου κώδικα έμφυλης τάξης ,παρά ως θραύση και άρση του κώδικα αυτού.

Με λίγα λόγια η δήλωση του λιγουροζωγράφου , δεν γίνεται στην Στοκχόλμη που τέλος πάντων πολλά ζητήματα έχουν λυθεί, γίνεται στην Ελλάδα που είναι σαφές εδώ και διακόσια χρόνια ποια φτιάχνει τους καφέδες και ποια ασχολείται με τα παιδιά και ποιος αλλάζει λάμπες στο σπίτι.

Δεν θα ασχοληθούμε λοιπόν με την φαινόμενη χοντρή πλευρά του ζητήματος. Θα ασχοληθούμε με την «ουρά» που έθεσε ο μπανιστιρτζής ως θεωρία της φράσης του.

Η θεωρία αυτή συμπυκνώνεται σε αυτό που ο Badiou ορίζει ως «δημοκρατικό υλισμό» ,δηλαδή ένα τρέχοντα κόσμο «σωμάτων και γλωσσών, χωρίς αλήθεια»

Ας δούμε την οπτική του εξαθλιωμένου δηλωσία.

Τα πάντα είναι μια οικονομία, σωμάτων και εκφράσεων τους .Άρα ένας κόσμος χωρίς επιθυμίες είναι ένας κόσμος που η οικονομία αυτή έχει διαταραχθεί. Ο βιασμός λοιπόν έστω και άτσαλα επαναφέρει μια ισορροπία, επανεμφανίζει την σεξουαλική πόλωση που χάνεται, γιατί αλλιώς η οικονομία, η ανταλλαγή των σωμάτων φθείρεται .

Προσπαθώ να καταγράψω το ιδεολόγημα αυτό ,στην πιο ουδέτερη εκδοχή του, ας πούμε στην πιο ισχυρή καταγραφή του για να αποδείξω ότι ακόμη και στην αισθητική του ανάγνωση το ιδεολόγημα είναι αποκρουστικό.

Είναι ο κόσμος μας ένας κόσμος «σωμάτων και γλωσσών χωρίς αλήθεια». Όντως από αυτή την θεμελιώδη γνωμάτευση εκκινεί το κακό.

Στην φράση αυτή η λέξη αλήθεια ,δεν σημαίνει μόνο νόημα, δεν σηματοδοτεί μια έλλειψη ιδεών ,συμβόλων που τροχιοδρομούν τις δράσεις. Η έλλειψη αληθείας σημαίνει την υποβίβαση της ζωής σε ένα επίπεδο οργανικής ζωής με συνείδηση, που οι ιδέες της τα σύμβολα που την νοηματοδοτούν , ορίζουν ένα κόσμο ανταλλαγών, συναλλαγών μετρήσιμων μονάδων.

Ο κόσμος μας δεν πάσχει από έλλειψη νοήματος, από έλλειψη «ιδεολογίας» ,πάσχει από την άρθρωση αυτών των νοημάτων ως αυστηρή δομή με κανόνες υπολογισμού, μιας άλγεβρας που επιμετρά τα πάντα, αφού τα πάντα είναι μετρήσιμα.

Στον κόσμο χωρίς αλήθεια , δεν υπάρχει πρόβλημα κατοχύρωσης δικαιωμάτων πχ δικαιωμάτων των γυναικών, των μειονοτήτων, κλπ. Το αντίθετο συμβαίνει. Τα δικαιώματα προκύπτουν ως μηχανισμός σταθεροποίησης των ανταλλαγών που προκύπτουν από τις νέες υποκειμενικότητες . Άρα υπόκεινται σε μια βαθύτερη λογική εξισορρόπησης ,που εγγυάται την συνύπαρξη ,εντός της οικονομίας. Τα δικαιώματα προκύπτουν ως παράγωγα της ανάγκης διατήρησης της οικονομικής ροής, και όχι ως αυτόνομες εκφράσεις μιας ανθρώπινης οικουμενικότητας. πχ οι ομοφυλόφιλοι αποκτούν δικαιώματα ακόμα και στην συντηρητική Ελλάδα, από την στιγμή που γίνονται ορατοί στην καταναλωτική αρένα ως δυναμικό target group.

Στον Badiou δεν γίνεται κριτική στα δικαιώματα per ce,γίνεται μια αποδόμηση μιας «μεταφυσικής» των δικαιωμάτων, που αναδύονται συνεχώς ως δικλείδες της οικονομίας μόνο όσο την αφορούν.

Το πρόταγμα της «Αλήθειας» ή άλλοτε της «Ιδέας» δεν έχει το νόημα άρσης των δικαιωμάτων, αλλά την κριτική ότι τα δικαιώματα αυτά τελικά δημιουργούν ένα σύμπαν αυστηρών αρθρώσεων, καταμερισμού, κατακερματισμού, ταξινόμησης, αναπαράστασης των παρόντων.

Το πρόταγμα της «Αλήθειας» έχει την έννοια διάσωσης της ανθρώπινης υπόστασης ως οικουμενικής  .

Ο κόσμος σωμάτων και γλωσσών χωρίς αλήθεια, σημαίνει την νομιμοποίηση οποιασδήποτε άρθρωσης που αντιλαμβάνεται τον άνθρωπο ως σώμα και έκφραση απλά.

Ο λαθροκαλλιτέχνης  λοιπόν, παρουσιάζει ένα επιχείρημα που μπορεί να φανεί, τεχνικά λογικό, ως προσπάθεια διατήρησης μιας «οικονομίας» των σωμάτων, μιας «μηχανολογίας» των επιθυμιών. Αν η οικονομία των σωμάτων διαταράσσεται από την άμβλυνση της επιθυμίας, τότε ας ανεχθούμε μια βίαιη επαναφορά της «ερωτικής οικονομίας» στην ομαλότητα.

Στο σχήμα του ο κόσμος είναι μια άρθρωση «μηχανών επιθυμίας» που φυσιολογικά θα διασταυρωθούν ,ένας ειδικός κόσμος ανθρώπινων ζώων (όχι ζωών), που διαβιούν στο κατώτερο οργανικό επίπεδο ,χωρίς μια διάσταση οικουμενικότητας και «αθανασίας». Δεν υπάρχει κανένα πρόταγμα υπέρβασης και εξόδου προς την οικουμένη των ανθρώπων.

Ο ελκυστικός ίσως Νιτσεϊκός βιταλισμός που προσπαθεί να μας υπονοήσει ο κάφρος αυτός, δεν είναι παρά μια βύθιση στον κατακερματισμένο κόσμο των εμπορευμάτων της οικονομίας. Η αισθητική του άποψη δεν είναι παρά η θεωρία του μπακάλη, μάλιστα χωρίς την εντιμότητα του μπακάλη.

Αν διατηρήσουμε το ερμηνευτικό σχήμα του Badiou, δεν έχει νόημα να αναμετρηθούμε με αυτήν την άποψη στο επίπεδο παραβίασης των δικαιωμάτων, γιατί ουσιαστικά το δικαίωμα στον βιασμό, είναι απότοκο της ίδιας λογικής . Ο βιαστής παραβιάζει το δικαίωμα αυτοδιάθεσης του σώματος της βιαζομένης, αλλά αρχίζει να σχηματοποιεί ένα νέο δικαίωμα ,το οποίο προκύπτει από την βιοθεωρία του κάφρου. Το υπέρτερο δικαίωμα διατήρησης και έκφρασης των επιθυμιών που ευρίσκονται σε κίνδυνο. Είναι σαφές ότι στο επίπεδο αυτό δεν βγαίνει άκρη.

Η συζήτηση στην βάση ανθρώπινων δικαιωμάτων, αν οι άνθρωποι είναι μόνο σώματα και γλώσσες , δεν πάει πουθενά. Όλο θα βρίσκεται και ένας μαλάκας που θα σκέφτεται υπολογιστικά, μηχανολογικά, κατακερματισμένα για να ζητήσει και ένα νέο δικαίωμα.

Συμπέρασμα

Το υπέρτερο αγαθό που προβάλει ο μαλάκας αυτός, δεν είναι υπέρτερο ούτε αγαθό. Είναι μικρό ελάχιστο όσο και ο τρόπος που αντιλαμβάνεται τους ανθρώπους, ως ζώα, ως πρόσκαιρους μεταφορείς επιθυμιών, ως μονάδες μιας παγκόσμιας μηχανής εκφόρτισης που κινδυνεύει από την απουσία επιθυμίας .Και ως νέος Χίτλερ ονειρεύεται να αποκαταστήσει μηχανικά την ισορροπία που υπάρχει ως φαντασίωση στο κεφάλι του. Το κακό με αυτόν τον μαλάκα είναι ότι δεν υπάρχει και η ανάλογη πίεση και ήττα που υπέστη ο Χίτλερ , έτσι ώστε να μας απαλλάξει εκούσια από την στερούμενη από οποιαδήποτε αλήθεια παρουσία του.

ΥΣ
Την έννοια του δημοκρατικού υλισμού και την κριτική στα δικαιώματα ,υποκλέψαμε με αυτονόητο δικαίωμα παράφρασης από τα Logics of Worlds και St.Paul του Badiou

Συνδέσεις
Δήλωση Τομέα Γυναικών Σύριζα



Monday, August 30, 2010

Inception:Μια συντηρητική υπεράσπιση του κόσμου των "ουσιών"

Είδα το Inception σε μια μάλλον ειδική συνθήκη, καθώς εκτός από εμένα ο μισός κινηματογράφος μετά τα πρώτα 30 λεπτά χαχάνιζε με τον φουκαρά Ντι Κάπριο να ταλαιπωρείται σε διάφορα ονειρικά επίπεδα που τον «κατέβαζε» ο σκηνοθέτης, όπου είχε και την απρόσκλητη γυναικομουρμούρα στα καλά καθούμενα. Τα σχόλια του κοινού ήταν του στυλ «κατέβα και άλλο επίπεδο να τελειώνουμε βαρεθήκαμε», και η νύκτα τελείωσε με την γεύση του χαμένου οκτάευρου.


Την άλλη μέρα έμαθα πως το Inception «έκοψε» εκατό χιλιάδες εισιτήρια , και στο τέλος είδα με έκπληξη θετική κριτική στην «Εποχή» και μια αμήχανη κριτική στο «Πριν». Αμάν νέο «Avatar» μας προέκυψε. Δηλαδή μια κλασσική συντηρητική αντιδραστική ταινία, που με ένα επίχρισμα, μια φόρμα προβληματισμού και τεχνικής , εισάγει στα έγκατα της πολιτιστικής αριστεράς , τις πιο αναχρονιστικές ιδέες και την αλώνει στο άψε σβήσε. Ποιό ΔΝΤ ρε, και να φύγει αύριο θα μας μείνει το Inception και άντε καθάρισε.

Μεταξύ μας η ταινία δεν είναι «αμερικανιά» τύπου Γκοντζίλα, ή 2012. Εξάλλου τέτοιες ταινίες είναι έντιμες και με διασκεδάζουν. Είναι πολύ επεξεργασμένη , με πολλές πλευρές , και ως τέτοια άλλωστε προωθείται.

Θα υποστηρίξω πως το Inception είναι μια καθαρή υποστήριξη της φιλοσοφίας και του πνεύματος της τοξικοεξάρτησης. Η δομή της , οι ρητές και άρρητες συντεταγμένες της , το ιδεολογικό υπόστρωμα της είναι ένας αντιδραστικός ύμνος στην ψευδαίσθηση ως ενεργητική στάση ,στην ουσιοεξάρτηση ως απόφαση χειραφέτησης. Παρά την φαινόμενη πολυπλοκότητα η ταινία είναι εξαιρετικά απλοϊκή σχεδόν cinema for dummies σε πρώτο επίπεδο, γιατί τελικά υπάρχει ένας και απλός μηχανισμός έντασης της πλοκής. Η οπτική της όμως και τελικά η επιτυχία της οφείλεται σε μια πολύ επιτηδευμένη και φιλοσοφικά επεξεργασμένη πολιτική υποστήριξης της φιλοσοφίας απόλαυσης των ναρκωτικών.

Η οπτική της κριτικής

Κατ’ αρχάς στο ιστολόγιο έχουμε ασχοληθεί με πολλές ταινίες ως αφορμή , γενικότερου σχολιασμού, αλλά δεν ανήκουμε στην σχολή «Εβδομάδα αβαν γκαρντ κινηματογράφου από την Σλοβακία». Βλέπουμε τα πάντα και στα πάντα βρίσκουμε τα πάντα. Ενδεικτικά

• Στον παραμελημένο «Ηλία του 16ου» βρήκαμε ένα τυπικά κοινωνικό αριστερό οξύνου κινηματογράφο

• Στο από παντού αποδεκτό Avatar ένα μανιφέστο της νέας δεξιάς για την επιστροφή στον οργανικό κοινοτισμό

• Στον Αντίχριστο του Trier ένα κοινότοπο μικρονοικό ναρκισσισμό

• Στην Ψυχή Βαθιά ένα ερωτικό μελό και όχι μια πολιτική ταινία

• Στα Blade Runner,Κυνόδοντα πραγματικά αριστουργήματα

Δηλαδή το Inception δεν μας απωθεί per ce,ως γιγαντιαίο θέαμα, ούτε ως περιεχόμενο σε πρώτο επίπεδο, αλλά ως ιδεολογική και αισθητική ατμόσφαιρα.

Η Υπόθεση

Για λόγους και προστασίας αυτών που δεν έχουν δει την ταινία, αναφέρω ότι αναγκαστικά θα αναφερθούμε και σε σημεία ,τα οποία συνιστούν και λίγο σασπένς ,και καλό είναι να σκεφτούν πριν συνεχίσουν.

Ο Ντι Κάπριο Cobb έχει την έμφυτη ικανότητα να παρεμβαίνει συμμετέχοντας στα όνειρα των άλλων, μέσω μιας συσκευής .Αυτό είναι και το επάγγελμα του .Ταυτόχρονα δεν μπορεί να επισκεφθεί τα παιδιά του στην Αμερική, λόγω νομικών περιπλοκών που σχετίζονται με το επάγγελμα του ,αλλά και τον θάνατο της γυναίκας του. Με αντάλλαγμα την άρση απαγόρευσης εισόδου στις ΗΠΑ συμμετέχει σε μια διαδικασία συλλογικού ονείρου ,με σκοπό να πείσει ένα μεγιστάνα να διαλύσει την αυτοκρατορία του.

Στο συλλογικό όνειρο συμμετέχουν οι εκπαιδευμένοι συνεργάτες του , ο εντολέας του, και το «θύμα». Το συλλογικό όνειρο επιτυγχάνεται τεχνικά μέσω της γνωστής συσκευής και μιας υπερδοσολόγησης μιας ουσίας. Κατά την φάση όμως του ονείρου εισβάλει στην «κατάσταση» η γυναίκα του, και ακολουθούν απρόοπτα τα οποία δημιουργούν την εξής διλημματική κατάσταση. Η επαναφορά στην πραγματικότητα είναι δυνατή μόνο αν λυθούν τα απρόοπτα σε ένα νέο όνειρο ,εντός του υφισταμένου. Αν δεν λυθούν τα προβλήματα ,ένα ανά όνειρο, τότε δεν υπάρχει επιστροφή στην πραγματικότητα. Όπως αναφέρεται στην ταινία υπάρχει ο κίνδυνος να περιπέσουν στην λεγόμενη κατάσταση Limbo ,μια ειδική κατάσταση που θα αναφερθούμε, και η οποία άλλωστε ήταν σχεδόν η αιτία του θανάτου της συζύγου του Cobb. Αυτά τα όνειρα που έχουν την φόρμα βυθίσματος σε ένα κατώτερο επίπεδο, δημιουργούν δραματουργικά τέσσερα επίπεδα δράσης, τα οποία αναπτύσσονται στον θεατή σχεδόν παράλληλα. Παρακολουθούμε τους πρωταγωνιστές σχεδόν σε τέσσερεις παράλληλες ιστορίες οι οποίες είναι ουσιαστικά όνειρα εντός ονείρων. Τελικά λύνονται ένα ένα τα απρόοπτα ,ξεκινώντας από αυτά που ευρίσκονται στο «βαθύτερο» όνειρο, και τέλος καλό όλα καλά. Ο Cobb επιτυγχάνει .

Παρά την έντεχνα καλλιεργούμενη φήμη , ο μέσος θεατής ταινιών με επίδικο «παιχνίδια του μυαλού» δεν έχει κανένα πρόβλημα να παρακολουθήσει την πλοκή στα πολλά επίπεδα. Τίποτα πιο πολύπλοκο ας πούμε από το Shutter Island του Σκορτσέζε, ή το Barton Fink των Κοέν ή το Matrix.

To  μελόδραμα του «πραγματικού» στον αντίποδα του Matrix

Η αντιδραστική ιδεολογική θεμελίωση της ταινίας γίνεται στην τοποθέτηση του «πραγματικού» , και την σχέση πραγματικού – ονειρικού ,την οποία για λόγους ευκολίας θα αντιπαραβάλλουμε με το Matrix

Στο Matrix έχουμε μια πολύ ριζοσπαστική, κριτική αντιμετώπιση των παράλληλων κόσμων, η οποία άλλωστε έχει επισημανθεί από τον S.Zizek ,και η οποία εδράζεται στην αντιμετώπιση του πραγματικού κόσμου ως «ερήμου» ως ενός τόπου άγριων και ανεξέλεγκτων συγκρούσεων, ενός τόπου πολύ πιο άγριου από τον εικονικό στον οποίο οι ήρωες διεξάγουν μάχες επίσης. Στο Matrix τα δύο επίπεδα συγκρούσεων που κείνται ισότιμα. Ο πόλεμος είναι αμείλικτος και στους δύο κόσμους εξ’ ίσου. Πολλοί θεωρούν και το Matrix ως υποδειγματική ταινία, διαπραγμάτευσης των Λακανικών εννοιών του «πραγματικού» , «συμβολικού», «φαντασιακού» γιατί στην πλοκή της ταινίας υπάρχουν καθαρές και διαυγείς αναλογίες. Το Matrix 1 παραμένει αγαπημένη ταινία μιας πολιτιστικής αριστεράς τόσο στο αισθητικό όσο και στο ιδεολογικό επίπεδο.

Στον αντίποδα του Matrix το Inception, δομείται σε μια εξωφρενική ανισορροπία πραγματικού – ονειρικού καθώς το πραγματικό δομείται ως ένας μελοδραματικός κόσμος ,που παρουσιάζεται ελάχιστα, και βρίθει από τερατώδεις ανακολουθίες. Στο Inception η πραγματολογική δομή του «πραγματικού» είναι για θεατές με αρνητικό IQ.

Ο ήρωας Cobb δεν μπορεί να πάει στην Αμερική να δει τα παιδιά του, αλλά από ότι φαίνεται ο κοσμοπολίτης σεβάσμιος πεθερός του, δεν μπορεί να τα πάρει εκτός Αμερικής για να τα δει εκεί! Ακόμη στον μαγικό κόσμο του Inception δεν υπάρχουν skype ,teleconference τίποτα. Η τεχνολογία προχώρησε για την ομαδική μαστούρα ,αλλά ο Cobb ζει σε συνθήκες Έλληνα μετανάστη του 50.Ο Cobb θα αμαρτήσει για τα παιδιά του!!!

Ακόμη στο Inception κυκλοφορούν μεγιστάνες που είναι αντίπαλοι, αλλά δεν γνωρίζονται φατσικά, καθώς το θύμα businessman συνταξιδεύει αμέριμνος με τον ανταγωνιστή του, σε μια συμβατική πρώτη θέση εταιρείας ιδιοκτησίας του αντιπάλου, χωρίς ασφάλεια για επτά ώρες. Εδώ και η κουτσή Μαρία έχει Liar Jet o ο φουκαράς μπήκε στην καμπίνα που με λίγη φορμόλη τον υπνώτισαν!

Το τι συμβαίνει στον πραγματικό κόσμο του Inception είναι ανάλογο βιντεοταινίας πορνό made in Afganistan τον καιρό των Ταλιμπάν. Δηλαδή κάτι εξωφρενικά freak .

Σε αντιδιαστολή με αυτόν τον πραγματικό κόσμο της κυριολεκτικής α-νοησίας , ο σκηνοθέτης διαστέλλει στα άκρα τον ονειρικό κόσμο, με ένα καταιγισμό εικόνων, θορύβων και μουσικών ως τον πραγματικό τόπο διεξαγωγής του δράματος.

Η φιλοσοφία της ηδονής των ουσιών

Η ανισορροπία πραγματικού ονειρικού ,αλλά και η πλοκή δημιουργίας των ονειρικών κόσμων συνιστούν τον ιδεολογικό αντιδραστικό πυρήνα της ταινίας.

Στο Inception η ζωή διεξάγεται στο όνειρο ,ως μοναδικό σταθεροποιημένο και εγγυημένο τόπο ενός «έντονου κόσμου». Στο όνειρο αναπτύσσονται τα μοναδικά διλήμματα και τα οποία όταν δεν λύνονται μετατοπίζονται σε ένα άλλο επίπεδο με επιδεξιότητα ο σκηνοθέτης ονομάζει βαθύτερα ενώ είναι απλώς παράλληλα. Στο Inception δεν υπάρχει κανένα συμβάν ρήξης που να οδηγεί τα αέναα όνειρα σε ένα αδιέξοδο, παρά μόνο ο κινηματογραφικός χρόνος. Κάλλιστα το Inception 2 θα ήταν συνέχεια με 19 όνειρα όπου βυθιζόμαστε αενάως.

Εντός του ονειρικού αυτού κόσμου λύνονται και τα άλυτα προβλήματα του mr.Cobb .Εκεί θα λυθεί το ζήτημα με την γυναίκα του την οποία παράσυρε σε ένα Limbo ,όπως πολλάκις αναφέρεται

Η έννοια του Limbo δεν είναι και τόσο απλή. Προέρχεται από καθολική θεολογία του Θ.Ακινάτη και απαντά στο εξής δύσκολο θεολογικό ερώτημα. Τι γίνονται τα αβάπτιστα νήπια αν πεθάνουν; Ε τότε μας λέει ο Ακινάτης δεν πάνε ούτε σε παράδεισο ούτε σε κόλαση πάνε στον τόπο Limbo.Είναι ακριβώς η φαντασίωση του τοξιοεξαρτημένου , γιατί δεν είναι τόσο αφελής να πάει στον «παράδεισο» αλλά ούτε τόσο βλάκας να πάει στην «κόλαση» πάει κάπου στο μεταξύ ,στον τόπο Limbo.

Στην ταινία λοιπόν ο μηχανισμός πλοκής των ονείρων είναι απλός. Αν δεν βυθιστούμε στο βαθύτερο όνειρο για να λύσουμε τα προβλήματα θα παραμείνουμε σε κατάσταση Limbo.Η επιστροφή στο πραγματικό ( το λεγόμενο kick στην ταινία) είναι δυνατό μόνο αν βυθιστούμε και άλλο.

Πρόκειται ακριβώς για τον μηχανισμό και τους τόπους της ουσιοεξάρτησης.

Το σχήμα του Inception είναι το φιλοσοφικό σχήμα της Μαστούρας

Ένας αφόρητος μελοδραματικός πραγματικός κόσμος, μια καρικατούρα της ζωής και ένας υπερπολλαπλάσιος ονειρικός κόσμος όπου πολύ γρήγορα τίθενται μεγάλα διλήμματα που απαντώνται με ναι – όχι ,όπου μόνο εκεί υπάρχει η λύση μέσα από μια ηρωική καταβύθιση.

Άλλωστε στην ταινία οι νύξεις είναι σαφείς . Μια ειδική συσκευή για την υλική διασύνδεση των μελών της ομάδας, μια ουσία από την Μομπάσα της Κένυα και φύγαμε!!

Προφανώς δεν υποστηρίζω μια αφελή πρόθεση στον σκηνοθέτη, αλλά μου είναι προφανής η άρρητη ιδεολογική γραμμή της ταινίας , το υποσυνείδητο της ταινίας (αν μπορούσε να υπάρξει). Το Inception δεν είναι προπαγανδιστικά «μαστούρικο» είναι δομημένο φιλοσοφικά στον κόσμο της τοξικής απόλαυσης.

Θεωρητικές μικρές παρεκβάσεις

Οι ονειρικοί κόσμοι του Inception και οι συχνές αναφορές στην ταινία για το Limbo δίνουν αφορμή για δύο παράλληλες οπτικές

O G.Agamben στο βιβλίο του « Η κοινότητα που έρχεται» έχει αναλύσει για τους χαρακτήρες που αναδύονται σε έργα τέχνης που αναφέρονται ή αναλογούν σε καταστάσεις Limbo.Ως υπόδειγμα αναφέρεται στον Ελβετό μοντέρνο συγγραφέα Robert Walser για τον οποίο γράφει

«Η φύση του Limbo είναι το μυστικό του κόσμου του Robert Walser.Οι χαρακτήρες που δημιουργεί είναι ανεπανόρθωτα χαμένοι ,αλλά είναι χαμένοι σε μια περιοχή που βρίσκεται πέραν της καταστροφής , όσο και πέραν της σωτηρίας: Η μηδαμινότητα τους ,για την οποία είναι τόσο υπερήφανοι ,είναι πρωταρχικά μία ουδετερότητα όσον αφορά την σωτηρία-αυτή είναι η πιο ριζοσπαστική αντίρρηση που έχει προταθεί ενάντια στην ιδέα της συγχώρεσης .Η πραγματικά μη σωζόμενη ζωή είναι αυτή της οποίας δεν υπάρχει κάτι προς διάσωση και μπροστά σε μια τέτοια ζωή η παντοδύναμη θεολογική μηχανή της χριστιανικής οικονομίας ναυαγεί»

Η αναφορά του Agamben θυμίζει αμέσως την περίπτωση της συζύγου του Cobb ,η οποία παραμένει μη σωζόμενη ούτε στον πραγματικό ούτε στον ονειρικό κόσμο, αφού η υπονοούμενη εμπλοκή του Cobb στον θάνατο της είναι τελικά αιωρούμενη.

Ανάλογα θα μπορούσε να αναλύσει τους ονειρικούς κόσμους στο Inception με το μεγαλειώδες ταξινομητικό σύστημα που αναπτύσσει ο A Badiou στις «Λογικές των Κόσμων»

Κάθε όνειρο στο Inception είναι ένας «άτονος» κόσμος με μόνο ένα «σημείο» ,δηλαδή αφόρητο δίλημμα του υποκειμένου που διατυπώνεται αυστηρά διαζευκτικά «ναι-όχι» και θέτει σε αμφισβήτηση όλον τον «κόσμο» .

Στο Inception έχουμε ένα πληθωρισμό από εικόνες που αντιστοιχούν σε «άτονους κόσμους» σε κόσμους με ελάχιστα ηθικά διλήμματα, που δεν μπορούν να συγκροτήσουν «πλευρές» (sites) δηλαδή συνθήκες για «συμβάντα» . Πρόκειται για μια «άτονη» ταινία, που ως τέτοια είναι βαθιά συντηρητική και αντιδραστική.

ΥΣ
Προφανώς είναι άλλο πράγμα το ατομικό δικαίωμα τοξικοεξάρτησης,αυτοκτονίας κλπ και άλλο πράγμα η κριτική στον κόσμο των ουσιών 
 
Συνδέσεις
LLS:Ηλίας του 16ου
LLS:Avatar vs Blade Runner
LLS:Antichrist (Trier)
LLS:Ψυχή Βαθιά
LLS:Κυνόδοντας

Sunday, August 1, 2010

Αριστερά και Θεολογία. Μέρος Τέταρτο. Συνέντευξη του A Badiou για την συμμετοχή του σε Θεολογικό Συνέδριο.

Ο Alain Badiou συμμετείχε ενεργητικά στο θεολογικό συνέδριο "Άγιος Παύλος μεταξύ των φιλοσόφων," Syracuse University, Απρίλιος 2005. Στην διάρκεια του συνεδρίου έδωσε την ακόλουθη συνέντευξη στο περιοδικό Journal of Philosophy & Scripture (JPS)


JPS:


Ο Jacques Derrida, παρά τον δεδηλωμένο αθεϊσμό του έχει, προσελκύσει , κατά τη διάρκεια των τελευταίων 15 ετών  την μεγάλη προσοχή από θεολόγους στοχαστές που έχουν υιοθετήσει πολλές από τις θέσεις του, ωσάν να είναι ρητώς θεϊστικές. 
Όταν εσύ συμμετέχεις σε συνέδρια όπως αυτό "Άγιος  Παύλος  μεταξύ  των  φιλοσόφων "  Syracuse  University , Απρίλιος 2005 , δεν αισθάνεσαι  νευρικός για μια ανάλογη θρησκευτική διαχείριση της εργασία σου, δηλαδή για μια υιοθεσία που δεν παίρνει στα σοβαρά την απαραίτητη αναγκαιότητα του δικού σου αθεϊσμού ;

AB:

Δεν νιώθω νευρικός, αλλά η θρησκευτική διαχείριση της εργασίας μου υπάρχει. Υπάρχει, ωστόσο, για προφανείς λόγους . Δεν είναι μόνο το αποτέλεσμα της αναφοράς μου στον Παύλο. Υπάρχει γιατί όταν το έργο σου αφορά την σχέση ανάμεσα στην Αλήθεια και το Συμβάν τότε αναγκαστικά εκτίθεσαι στην θεολογική ερμηνεία..Δεν μπορείς να το αποφύγεις. Είσαι εκτεθειμένος γιατί δεν περιορίζεσαι πλέον στο αυστηρό εμπειρικό ή οντολογικό πεδίο.

Δεν μπορείτε να ανάγετε την Αλήθεια σε μια γραμματική ορθότητα ή σε μια συσχέτιση
μεταξύ των γλωσσών και των γεγονότων. Θα πρέπει να αντιλήφθητε ότι υπάρχει κάτι στην γέννηση της Αληθείας που υπερβαίνει τα αυστηρά τις δυνατότητες του ανθρώπινου μυαλού. Υπάρχει
κάτι στην πραγματικότητα που είναι πέρα από τις άμεσες ικανότητες μας. Σε μια νέα αλήθεια υπάρχει κάτι που είναι πέρα από τις καθιερωμένες διαφορές μεταξύ των γλωσσών και των γεγονότων. Αυτό είναι ό, τι το παράδειγμα του Galileo καταδεικνύει εμάς. Έτσι, υπάρχει πάντα κάποιος με θρησκευτικές πεποιθήσεις που λέει, «Ενδιαφέρομαι για το έργο σας, λόγω της συσχέτισης σας με κάτι σαν ριζοσπαστικό συμβάν μία νέα ζωή, με αλήθεια. "

Και γι 'αυτό πρέπει να ασχοληθώ με αυτό το είδος της θρησκευτικής διαχείρισης της δουλειάς μου και έχω να προτείνω την αφαίρεση του έργου μου από την διαχείριση αυτή.

Αλλά δέχομαι τη συζήτηση.

Δέχομαι την συζήτηση, επειδή πιστεύω ότι στον σημερινό κόσμο το μεγάλο και βασικό πρόβλημα δεν είναι η μεταξύ ενός θρησκευτικού και μη θρησκευτικού τρόπου Σίγουρα, είναι, τελικά, πολύ
σημαντική διάκριση , αλλά δεν είναι το κύριο πρόβλημα. Γνωρίζουμε ότι σήμερα υπάρχει
μια θρησκευτική πεποίθηση ότι παίρνει το δρόμο της θυσίας, θρησκευτική πεποίθηση στο δρόμο της απόλαυσης, και θρησκευτική πεποίθηση σε ένα τρίτο δρόμο. Έτσι μπορούμε να δούμε ότι η διάκριση μεταξύ των θρησκευτικών και μη θρησκευτικών πεποιθήσεων δεν καθορίζει το τοπολογία του κόσμου μας. Δεν είμαστε στην ίδια θέση με τους προηγούμενους αιώνες. Σήμερα, η θρησκευτική πεποίθηση είναι σημαντική, αλλά δεν είναι το κεντρικό πρόβλημα. Ο κόσμος δεν μπορεί να ταξινομηθούν σε θρησκευτικό και μη-θρησκευτικό. Έτσι η συζήτηση είναι, για μένα, μια θετική συζήτηση.

Συνδέσεις
Ολόκληρη η συνέντευξη του A Badiou
LLS :Αριστερά και Θεολογία Μέρος Τρίτο
LLS :Αριστερά και Θεολογία Μέρος Δεύτερο
LLS :Αριστερά και Θεολογία Μέρος Πρώτο

ΥΣ

Γράψαμε και σε προηγούμενες αναρτήσεις ότι η σχέση Αριστεράς Θεολογίας ,δεν εντάσσεται σε καμμία διαστροφική αναζήτηση της υλιστικής αριστεράς ,σε κάποια μεταφυσική ή  λατρεία. Η διερεύνσηση του θέματος, που και σε  δική μας έκπληξη είναι τεράστιο, γίνεται για να καταδείξει το πραγματικό ερευνητικό αδόγματιστο και πολυπρισματικό τρόπο που στοχάζεται η πιο σύγχρονη και ριζοσπαστική αριστερά.Ακόμη γίνεται γιατί προκύπτει πως η αριστερή διερεύνηση δεν είναι μηχανιστική οικονομολογία και λαική αντιπλουτοκρατία ,αλλά μια συνθετική ανατοποθέτηση του σημερινού κόσμου με βάση το βασικό αξίωμα της ανθρώπινης ισότητας.

Thursday, July 29, 2010

Πολυσθενής φορτηγατζής ,αμήχανος παρατηρητής

Οι εμπειρίες που έχω από φορτηγατζήδες μόνο από μετακομίσεις και είναι οι εξής


-Πάντα είδα σκληρά εργαζόμενους

-Ποτέ δεν κατάλαβα αν αυτός που έκανα συναλλαγή είναι ιδιοκτήτης ή οδηγός

-Ποτέ δεν πήρα απόδειξη

-Και τέλος κανένας από αυτούς δεν μου έδωσε την εντύπωση κανενός τεμπέλη λουμπενοκαπιταλιστή που εισπράττει ως κηφήνας μερίσματα από κληρονομιά ή κομπίνα.

Δηλαδή η λέξη φορτηγατζής παραπέμπει σε πολλά και αντιφατικά πράγματα. Και από τις φάτσες που βλέπω στην τηλεόραση δεν θέλω να βγάλω συμπέρασμα, γιατί προφανώς υπάρχει η ανάλογη τηλεσκηνοθεσία που έχει σκοπό να απομονώσει τον εκάστοτε απεργό.

Είναι  λοιπόν δύσκολο να βγάλω συμπέρασμα και  να βασιστώ σε προσωπικές εμπειρίες και παραστάσεις και τελικά σηκώνω ελαφρώς τα χέρια. Και για λόγους απλής ταξινόμησης θα παραθέσω τα εξής υπό την μορφή των ακόλουθων ερωτημάτων

Έχουν δικαίωμα να κάνουν απεργία στην πιο κρίσιμη στιγμή για τον Τουρισμό;

Ναι!

Έχουν όλο το δικαίωμα να κάνουν την Ελλάδα ,μαντάρα, όσο και οι αγρότες, οι ελεγκτές εναερίου κυκλοφορίας, αλλά και όσο και οι ληστροκαπιταλιστές που κάνουν απεργία επενδύσεων, οι λουμπενοδιεφθαρμένοι Τσοχατζόπουλοι κλπ .Το δικαίωμα καταστροφής το έχουν όλοι οι Έλληνες πολίτες.

Είναι συντεχνία;

Ναι!

Τεχνικά είναι συντεχνία ,όσο και κάθε κλάδος που μέσω μιας κρατικής ρύθμισης απολαμβάνει μιας κατ’ εξαίρεση προστασίας είτε στα εργασιακά όσο και στα ασφαλιστικά. Είναι όσο συντεχνία είναι οι φοροφυγάδες που εμμέσως προστατεύονται, αλλά και οι δημοσιογράφοι ,οι υπάλληλοι της Τραπέζης της Ελλάδος κλπ που την γλύτωσαν από το ασφαλιστικό.

Έχουν δίκιο επί της ουσίας

Ναι!

Έχουν όσο δίκιο οι Μαρκόνηδες παλιά στα καράβια, που έχασαν την δουλειά τους λόγω τεχνολογικής αλλαγής, όσο οι γανωτζήδες και οι πλανόδιοι κινηματογραφιστές που προέβαλλαν ταινίες στα χωριά .Κανένας δεν μπορεί να κατηγορήσει κανένα γιατί δεν αντιλαμβάνεται τις τεχνολογικές αλλαγές στο περιβάλλον τους.

Έχει δίκιο η κυβέρνηση με ότι κάνει;

Ναι!

Γιατί είναι η εκάστοτε κυβέρνηση.Η εξουσία τους επιστρατεύει , γιατί αλλιώς βαδίζουμε σε σκηνές αποκάλυψης. Μια χώρα χωρίς καύσιμα, και παγωμένες τις μετακινήσεις είναι μη χώρα.Οποιος φανταστεί κυβέρνηση οποιασδήποτε απόχρωσης που "παίζει" με ολικό μπλακ αουτ, ας αρχίζει να γράφει μυθιστορήματα ,έχει φαντασία.

Έχει δίκιο το Πασόκ και η ΝΔ;

Όχι βέβαια!

Τα κόμματα εξουσίας είναι για εξισορροπούν καταστάσεις και να ενημερώνουν για το περιβάλλον. Το έλλειμμα ενημέρωσης των φορτηγατζήδων είναι απότοκο του πελατειακού κράτους που οι ίδιοι απολαμβάνουν. Όλοι όσοι ασχολήθηκαν με το θέμα είναι ανίκανοι και σκιτζήδες

Τι ακριβώς λένε οι Σύριζα ,ΚΚΕ;

Προφανώς τίποτα

Υπερασπίζονται ,σωστά, το δικαίωμα βλάβης των υπολοίπων που αναπόφευκτα ,επιφέρουν οι απεργίες. Σωστά καταγγέλλουν την προπαγάνδα των ΜΜΕ ,που στρέφεται κατά των απεργιών γενικώς, αλλά επί της ουσίας δεν λένε τίποτα. Σχετικά με την εργοδοτική και φορολογική συμπεριφορά του κλάδου, κάνουν μια πολύ ενοχική αποσιώπηση .

Μήπως εχει δίκιο η ΔΑ;

Μάλλον Ναι!

Είναι οι μοναδικοί που έχουν μια ολοκληρωμένη θέση συνεπή με τις αρχές του κόμματος, όντας βέβαια στην ασφαλή αντιπολίτευση.

Γιατί σωπαίνουν οι πάντες για την ουσία της υπόθεσης;

Δεκάδες διανοούμενοι και τρομεροί οικονομολόγοι είναι ικανοί να μας διαφωτίσουν για τα μεγάλα ζητήματα της μακροκλίμακας ,όλοι έχουν ένα συνεκτικό λόγο για τα μεγάλα και αφηρημένα. Καπιταλισμοί, παγκοσμιοποιήσεις , διεθνείς ροές κεφαλαίου , όλα είναι τόσο ωραία αναλυμένα. Αλλά για ένα θέμα που μπορεί να διαλύσει την οικονομία, δηλαδή την καθημερινότητα όλων ,δεν υπάρχουν αναλύσεις;

Αυτό γίνεται γιατί η υπόθεση αγγίζει τον πυρήνα της ιδεολογικής σύγχυσης εντός όλου του πολιτικού φάσματος, και δεν είναι ούτε αυστηρά πολιτικό ούτε αυστηρά οικονομικό.

Ποιο είναι το βαθύτερο και σχεδόν άλυτο πρόβλημα ;

Το θέμα προκύπτει γιατί οι ιδιοκτήτες φορτηγών είναι το έμβλημα μιας απέραντης μικρομεσαίας τάξης , η οποία δεν μπορεί να ταξινομηθεί εύκολα σε κανένα τρέχων ταξινομητικό σχήμα .

Είναι επιχειρηματίες , με κρατική προστασία, με καταφανή λαϊκή προέλευση, μικρομεσαία εισοδήματα, μεγάλη εισφοροδιαφυγή, και σκληρά εργαζόμενοι. Μπορείς να τους απορρίψεις και να τους αποδεχθείς σε χρόνο dt , χρησιμοποιώντας κατά βούληση όποιο ερμηνευτικό σχήμα σου αρέσει. Και άρα κανένας δεν θέλει, ούτε μπορεί, ούτε το έχει ιδεολογικά στο πρόγραμμα του να συγκρουστεί απ’ ευθείας.

Αν φτιάξουμε ένα απλό σχήμα με τις διάφορες οπτικές τις προσλήψεις και τις λέξεις κλειδί για τις προοπτικές έχουμε

Οι συντηρητικοί τους βλέπουν ως νοικοκυραίους. Οι συντηρητικοί φιλελεύθεροι ως επιχειρηματίες που δεν θέλουν να εκσυγχρονιστούν. Οι τυπικοί σοσιαλιστές ως θύματα μονοπωλίων. Η ταξική αριστερά βλέπει δυνητικούς συμμάχους της εργατικής τάξης. Η πολιτιστική αριστερά βλέπει λούμπεν επιχειρηματίες που χρειάζονται αναμόρφωση. Η επαναστατική αριστερά κινηματικούς διαδηλωτές.

Οι φορτηγατζήδες είναι λίγο από όλα, αλλά γι ’αυτό είναι και τόσο ισχυροί. Είναι μια μικρογραφία της Ελληνικής κοινωνίας. Και όταν κάποιος κοιτάει τον εαυτό του στον καθρέπτη το πρώτο συναίσθημα που έχει είναι η αμηχανία.

Sunday, July 25, 2010

Βιασμός: Μύθοι και Πραγματικότητες


Joanna Bourke*
Απόδοση: Όλγα Αθανίτη
Εποχή 25/7
Ένας στους τρεις θα βίαζε μία γυναίκα αν είχε τη διαβεβαίωση ότι δεν θα συλληφθεί
Ένας στους τέσσερις έχει επιχειρήσει καταναγκαστική σεξουαλική επαφήπαρά τα σημάδια πανικού των γυναικών

Η σεξουαλικότητα είναι πηγή απόλαυσης. Ή τουλάχιστον έτσι θα έπρεπε να είναι! Ωστόσο, είναι συγκλονιστικό να διαπιστώνει κανείς ότι η βία είναι σημαντικό κομμάτι της σεξουαλικής εμπειρίας πολλών γυναικών. Μία στις πέντε φίλες μου θα εξαναγκαστεί, σε κάποια στιγμή της ζωής της, να κάνει σεξ. Στην Ελλάδα, έρευνες υποστηρίζουν ότι διαπράττονται 4.500 βιασμοί το χρόνο και σ’ αυτούς δε συμπεριλαμβάνονται οι χιλιάδες των γυναικών που εξαναγκάζονται σε σεξουαλική επαφή από τους συζύγους τους ή τους άντρες με τους οποίους συζούν. Επιπλέον, πολλοί άνδρες φαίνεται να αντιμετωπίζουν μάλλον με χαλαρότητα το θέμα του σεξουαλικού καταναγκασμού. Σε μία έγκυρη αμερικανική έρευνα καταγράφεται ότι ένας στους τρεις φοιτητές κολεγίου ανέφερε την πιθανότητα να βίαζε μία γυναίκα, αν υπήρχε η απόλυτη διαβεβαίωση της μη σύλληψης του. Το ένα τέταρτο των ερωτηθέντων παραδέχτηκε ότι είχε επιχειρήσει καταναγκαστική σεξουαλική επαφή με εμφανή σημεία πανικού (κλάματα, φωνές, ικεσίες ή πάλη) των γυναικών.

Οι στατιστικές αυτές μπορεί να φαίνονται τρομαχτικές. Συχνά, χρησιμοποιούνται ακριβώς για να οδηγούν τις γυναίκες στη λήψη υπερβολικών μέτρων προφύλαξης, ώστε να μη γίνουν αυτές τα νέα θύματα. Αποτελεί ειρωνεία το γεγονός ότι εμείς οι γυναίκες πρέπει να καταφεύγουμε στις πλέον εξελιγμένες κλειδαριές, προκειμένου να εξαγοράσουμε την ελευθερία μας!

«Άτυχοι» οι βιαστές που καταδικάζονται

Είναι γελοίο να πρέπει (όλες) οι γυναίκες να πληρώσουν για τα εγκλήματα που διαπράττουν (μερικοί) άντρες. Η αποτυχία του νομικού συστήματος να χειριστεί με επιτυχία τη μάστιγα της σεξουαλικής βίας αποτελεί μέρος του προβλήματος. Σύμφωνα με μία έκθεση η οποία δημοσιεύτηκε το 2002 από το Έλληνικό Παρατηρητήριο του Ελσίνκι και την Παγκόσμια Οργάνωση κατά των βασανιστηρίων, μόνο το 7% των βιασμών που καταγγέλλονται στην ελληνική αστυνομία καταλήγουν σε καταδίκη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η στατιστική είναι ακόμη χειρότερη. Στην Αγγλία σήμερα, μόλις 5% των βιασμών που καταγγέλλονται στην αστυνομία καταλήγουν σε καταδίκη. Επιπλέον, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι το 85% (Βρετανία) με 95% (Ελλάδα) των βιασμών δεν καταγγέλλονται καν! Όσοι βιαστές καταλήγουν να καταδικάζονται από τα αρμόδια δικαστήρια, πρέπει να θεωρούν τους εαυτούς τους εξαιρετικά άτυχους.

Προφανώς κάτι δεν πάει καλά! Οι ακτιβιστές των κινημάτων κατά του βιασμού, εδώ και καιρό υποδεικνύουν την ευρεία αποδοχή των λεγομένων «μύθων γύρω από το βιασμό». Οι πλέον κοινότοποι: «Είναι αδύνατον να βιάσει κανείς μία γυναίκα που αντιστέκεται», «οι άνδρες κινδυνεύουν να κατηγορηθούν αδίκως για βιασμό», «μερικές κατηγορίες καταναγκαστικού σεξ δεν αποτελούν ουσιαστικά βιασμό» (βιασμός σε ραντεβού, γνωριμία, συζυγικός βιασμός) και το « όχι μιας γυναίκας μπορεί να σημαίνει ναι». Οι μύθοι αυτοί δεν έχουν καμία ρεαλιστική βάση. Οι γυναίκες (αλλά και οι άντρες) θύματα συχνά «παγώνουν» στη διάρκεια μίας σεξουαλικής επίθεσης. Παρά την αντίληψη ότι οι άντρες κινδυνεύουν να κατηγορηθούν αδίκως, είναι πολύ πιθανότερο οι πραγματικοί βιαστές να τη γλυτώσουν. Και το «όχι», ποτέ δε σημαίνει «ναι».

Μέσα στο ίδιο το νομικό σύστημα, υπάρχουν ακόμη αμέτρητα προβλήματα. Πολλοί αστυνομικοί παραμένουν εξαιρετικά ασυγκίνητοι και δύσπιστοι απέναντι στα θύματα βιασμού. Εάν οι κατηγορίες θεωρηθούν χωρίς συνοχή, ασυνεπείς ή συμπίπτουν με κάποιον από τους μύθους περί βιασμού, η αστυνομία δείχνει απροθυμία να προχωρήσει την κατηγορία περαιτέρω. Το πλύσιμο πριν την καταγγελία του βιασμού, η καθυστέρηση στην αναφορά του βιασμού, ή η μη πλήρως δομημένη και συνεπής παρουσίαση είναι μόνο μερικοί από τους παράγοντες που κάνουν τους αστυνομικούς να ενθαρρύνουν την καταγγέλλουσα να αποσύρει τις κατηγορίες. Και φυσικά δε βοηθάει, αν αυτή είναι μέλος μειονοτικής κοινότητας.

«Οι τελετές υποβιβασμού»

Στη Βρετανία, οι βιασμοί εκδικάζονται από ποινικά δικαστήρια με τη συμμετοχή 12 ενόρκων οι οποίοι αποφασίζουν για την ενοχή ή την αθωότητα του κατηγορουμένου βάσει στοιχείων. Του δικαστηρίου προΐσταται ένας δικαστής ο οποίος είναι υπεύθυνος για την εκδίκαση της ανάλογης με το έγκλημα ποινής. Η εμπειρία δείχνει ότι τόσο οι ένορκοι όσο και η υπεράσπιση και οι δικαστές, περιμένουν έναν πολύ μεγαλύτερο βαθμό αντίστασης από αυτόν που απαιτεί ο νόμος. Απαιτούν επίσης έναν πολύ μεγαλύτερο βαθμό συγκρότησης στις καταθέσεις για βιασμό, από ότι στις καταθέσεις θυμάτων άλλων βίαιων εγκλημάτων. Τόσο τα θύματα όσο και οι ένορκοι επιχειρούν να προσαρμόσουν την ιστορία τους με βάση τι περιμένουν «να είναι πραγματικά ένας βιασμός», ωστόσο αυτές οι προσλαμβάνουσες έχουν καθοριστεί από την τηλεόραση, τις εφημερίδες και άλλες πηγές. Μέσα από μία πλειάδα πολιτισμικών προβολών, οι ένορκοι πιστεύουν ότι γνωρίζουν « με τι μοιάζει» πραγματικά ο βιασμός και δυσπιστούν απέναντι σε άλλα σενάρια. Το γεγονός ότι πολλά θύματα επιχειρούν φυσικά να παρουσιάσουν την υπόθεση τους με τέτοιο τρόπο ώστε να ταιριάζει με τους μύθους περί βιασμού (υποβαθμίζοντας για παράδειγμα την ποσότητα αλκοόλ που κατανάλωσαν),αρκεί ώστε να καταρρίπτεται η όλη κατάθεση ως ψευδής.

Ως αποτέλεσμα, η δίκη είναι ακριβώς η περίσταση εκείνη όπου τα πάντα γύρω από την κατήγορο διερευνώνται εξονυχιστικά. Τα ρούχα της, το χτένισμα της, το παράστημα της, το ύφος και ο τόνος της φωνής της, όλα αποκτούν τεράστια σημασία. Όλα περιστρέφονται γύρω από το σώμα της: τι φορούσε, πώς περπατούσε, η σεξουαλική της θελκτικότητα. Δεν είναι αξιοπερίεργο ότι οι δίκες για βιασμό έχουν μετονομαστεί σε «τελετές υποβιβασμού» για τα θύματα. Λίγες γυναίκες μπορούν να αντέξουν το βάρος μίας παρόμοιας λειτουργίας. Ως αποτέλεσμα, πολλά είναι τα θύματα που καταλήγουν να κατηγορούν τους εαυτούς τους για την επίθεση. Τα τρία τέταρτα των Ελληνίδων αισθάνονται ένοχες μετά το βιασμό τους!

Οι βιαστές δεν γεννιούνται, γίνονται

Υπάρχει επείγουσα ανάγκη αναμόρφωσης του νομικού συστήματος τόσο στη Βρετανία όσο και στην Ελλάδα, ώστε περισσότεροι βιαστές να αναγνωρίζονται, να καταδικάζονται και να τιμωρούνται για τα εγκλήματα τους, ωστόσο, σε τελευταία ανάλυση, οι στρατηγικές προσπάθειες για τη μείωση και τελικά την εξάλειψη της σεξουαλικής επιθετικότητας προϋποθέτουν τον επαναπροσδιορισμό του ανδρισμού.

Πρέπει να αναρωτηθούμε: ποιοι είναι αυτοί που επιλέγουν να προκαλέσουν σκόπιμα πόνο μέσω της σεξουαλικής πράξης; Αν πρόκειται να καταλάβουμε και να εξοβελίσουμε τη σεξουαλική βία από τις κοινότητες μας, θα πρέπει να ρίξουμε μία επίμονη ματιά στους ενόχους: αυτούς που κάνουν τέτοιες πράξεις.

Η μεγάλη πλειοψηφία των κακοποιούντων είναι άνδρες, αλλά η σεξουαλική βιαιότητα δεν είναι σύμφυτη της ανδρικής ταυτότητας. Δεν υπάρχει τίποτε «φυσιολογικό» στην ανδρική βιαιότητα. Οι σεξουαλικά επιθετικοί άνδρες στις σημερινές δυτικές κοινωνίες δε θεωρούνται «πραγματικοί άνδρες» αλλά ανεπαρκείς άνδρες.

Οι κοινωνιολόγοι και οι φεμινίστριες έχουν εκθέσει τους αμέτρητους τρόπους με τους οποίους οι πιέσεις του περιβάλλοντος και οι ιδεολογικές δομές δημιουργούν άνδρες οι οποίοι κακοποιούν σεξουαλικά. Οι πολιτισμικές παραδοχές είναι αυτές που παρέχουν δικαιολογίες και εκλογικεύσεις τις οποίες οι άνδρες χρησιμοποιούν για να δικαιολογήσουν τη σεξουαλική βία καθώς και την ενοχή που πηγάζει από αυτήν. Με άλλα λόγια, ο βιασμός είναι μία μορφή κοινωνικής λειτουργίας, εξαιρετικά τελετουργική. Ποικίλλει από χώρα σε χώρα και αλλάζει με το χρόνο. Δεν υπάρχει σε αυτήν τίποτα το διαχρονικό ή το τυχαίο. Οι αφηγήσεις και τα τελετουργικά που εμπλέκονται στη σεξουαλική κακοποίηση είναι ενσωματωμένα σε πληκτικές καθημερινές πρακτικές και δεδομένα. Οι βιαστές δε γεννιούνται, γίνονται. Αποκαλύπτοντας αυτές τις πολιτισμικές αλληγορίες που χρησιμοποιούν οι σεξουαλικά βίαιοι άνδρες, μπορούμε και να τους γελοιοποιήσουμε, υποσκάπτοντας τους. Η απομυθοποίηση των βιαστών, κάνει τη σεξουαλική βία να μη φαίνεται πλέον αναπόφευκτη.

*Η Joanna Bourke είναι καθηγήτρια Ιστορίας στο Κολλέγιο Birkbeck, στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου. Είναι η συγγραφέας του έργου : “Rape. A Ηistory from 1860s to the Present” που εκδόθηκε από τον οίκο Virago. Το έργο της “Her Fear: A History” θα κυκλοφορήσει του χρόνου στην Ελλάδα.

Σύνδεση με ΕΠΟΧΗ εδώ